Tarihsel olaylar
- y. MÖ 6400 - 5800
Yenikapı Neolitik yerleşiminde basit gömüler, ikincil gömüler ve yakma gömüler birlikte bulunmuştur. Bütün Fikirtepe yerleşimlerinde sıkıca büzülmüş taban altı gömüler bilinse de yakma gömü bu bölgeye özgüdür ve Balkanlarda da nadirdir.
- y. MÖ 3000 - 2200
Alacahöyük'te muhtemelen yönetici kadın ve erkeklere ait 13 özel mezar, seramikten metallere uzanan armağanlar ve kurban uygulamalarıyla İTÇ'de güçlü yerel beylerin varlığını gösterir.
- y. MÖ 3000
VI A kamu alanının kenarında, 3. binyılın en başına ait, büyük boyutlu ve zengin armağanlı bir taş sanduka mezar bulundu. Mezarın üzerini örten taş levhalarda muhtemelen kurban edilmiş dört genç bulunur. Mezarda hem Transkafkasya hem yerel VI A geleneğinde seramik vardır.
- y. MÖ 2250 - 2000
Orta Fırat'ta Gre Virike'de MÖ 3. binyılın son çeyreğinde (Dönem IIB) platforma kazılmış bebek, çocuk ve yetişkin mezarları, açık hava mutfağı ve serbest duran oval bir oda mezar yapıldı. Ökse oval oda mezarı bir mezar kutsal alanı olarak yorumlar. Alanın kült niteliği MÖ 3. binyılın sonuna kadar sürmüştür.
- y. MÖ 1600 - 1201
Oymaağaç Höyük'te MÖ 1600 civarında iki kuleli doğu kapısı yapılmış, Geç Tunç Çağı boyunca üçü anıtsal tapınak olan yapılar ile yer altı merdiveni ve yapay kaynak odası inşa edilmiştir. Yer, Hitit metinlerindeki Nerik Fırtına Tanrısı kültünün merkeziyle eşleştirilir.
Göç, ticaret, sefer ve yayılım hareketleri
- y. MÖ 43.000 - 39.000Levant İlk Üst Paleolitik geleneğinin kuzey Levant kıyısında (Hatay) görülmesiTeknoloji ve fikir yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 10.730 - 8915Orta Anadolu obsidyeninin Direkli Mağarası'na ulaşmasıHammadde dolaşımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 10.500 - 9000Bingöl ve Nemrut Dağ obsidyeninin Körtik Tepe'ye ulaşmasıHammadde dolaşımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 7500 - 7100Boncuklu topluluğundan Çatalhöyük Doğu'ya süreklilikYerleşim yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 7100 - 6000Kapadokya obsidyeninin Çatalhöyük'e ulaşmasıHammadde dolaşımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 6700 - 6600Orta Anadolu'dan Doğu Marmara'ya çiftçi göçüGöç · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 4000 - 3000Uruk merkezi ile Hacınebi arasında idari iletişim ve değişimTicaret · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 3100 - 2800Kura-Araxes öğelerinin Malatya ovasına yayılımıTeknoloji ve fikir yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 3000 - 2000Kestel cevherinin Göltepe'de işlenmesiHammadde dolaşımı · Yaklaşık güzergâh
- y. MÖ 2500 - 2200Anadolu Ticaret Ağı bağlantıları (Ege kıyısı - iç Anadolu)Ticaret · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 2450 - 2000Depas biçiminin Batı Anadolu'dan Orta Anadolu üzerinden Yukarı Fırat'a yayılımıTeknoloji ve fikir yayılımı · Yaklaşık güzergâh
- y. MÖ 2400 - 2200'Büyük Kervan Yolu'nun Küllüoba-Alacahöyük koluTicaret · Yaklaşık güzergâh
- y. MÖ 2314 - 2197Istranca madenlerinin Kanlıgeçit ve Selimpaşa üzerinden Troia'ya aktarılması önerisiHammadde dolaşımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 1975 - 1725Kaniš-Hattuš ticaret bağlantısıTicaret · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 1975 - 1725Aššur-Kaniš kalay ve tekstil ticaretiTicaret · Yaklaşık güzergâh
- y. MÖ 1595I. Muršili'nin Halpa ve Babil seferiAskerî sefer · Yaklaşık güzergâh
- y. MÖ 1319 - 1318II. Muršili'nin Arzawa'ya yürüyüşüAskerî sefer · Yaklaşık güzergâh
- y. MÖ 1275 - 1274Hitit ordusunun Kadeš'e yürüyüşüAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 1200 - 950Friglerin Güneydoğu Avrupa'dan Orta Anadolu'ya gelişi (hipotez)Göç · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 1100 - 900İyon göçü geleneği: Atina'dan İyonya'yaGöç · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 950 - 901Walastin kralı Suppiluliuma'nın Kilikya seferiAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 858III. Salmanassar'ın 1. yıl batı seferi (MÖ 858)Askerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 839III. Salmanassar'ın Que seferi (MÖ 839)Askerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 743III. Tiglath-pileser'in Urartu ordusunu Arpad'dan Turušpa'ya kovalaması (MÖ 743)Askerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 717II. Sargon'un Karkamış seferi (MÖ 717)Askerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 714 - 619Kimmerlerin Urartu sınırlarından Batı Anadolu'ya hareketleriGöç · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 714II. Sargon'un 8. seferi: Urmiye Gölü çevresi ve Musasir (MÖ 714)Askerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 650 - 550Sikke teknolojisinin Lidya ve Efes'ten İyon kentlerine yayılımıTeknoloji ve fikir yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 650 - 631Miletlilerin Sinop'a yerleşmesiYerleşim yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 631 - 600Sinop'tan Trapezous'a koloniYerleşim yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 625 - 600Milet'ten Tieion'a kolonizasyonYerleşim yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 560 - 558Megara ve Boiotia'dan Herakleia Pontike'ye kolonizasyonYerleşim yayılımı · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 547Kroisos'un Sardes'ten Halys'i geçerek Pteria'ya yürüyüşüAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 547Kyros'un Pteria'dan Sardes'e hızlı ilerleyişiAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 546 - 540Harpagos'un İyonya'dan Likya'ya seferleriAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 546 - 545Mazares'in Sardes'ten Menderes ovasına cezalandırma seferiAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh
- y. MÖ 513Dareios ordusunun Kalkhedon'dan Boğaz köprüsü üzerinden Trakya'ya geçişiAskerî sefer · Varsayımsal güzergâh