Kültepe höyüğünde İTÇ III'ün son anıtsal yapı katı olan 11b tabakası yangınla tahrip oldu. Aynı alana 11a tabakasında küçük konutlar ve dokumacılık, metal ve belki çömlek üretimi yapılan işlikler kuruldu. Mimarideki keskin değişime karşın çanak çömlek geleneği kademeli geçiş gösterir ve yerleşim kesintisiz sürer.
Yeni dönem kazıları höyüğün güneybatısındaki anıtsal kamu binalarının yerini İTÇ III sonunda birkaç nesil kullanılan mütevazı yapıların aldığını göstermiştir. Odaların tabanları en az üç kez yenilenmiş, bir oval yapı çömlek fırını olarak kullanılmış olabilir. Alişar III boyalı seramiği ilk kez bu tabakada görülür. Aynı alandaki büyük tahıl silosu ve depolama kuyuları ekonomik kaygıların bir sonucu olarak yorumlanır. 9. tabakadan itibaren höyük yeniden anıtsal kamu yapılarıyla donatılmıştır.
Tarihlendirme
11b anıtsal binası MÖ 2352-2201 (%83,7). 11a örnekleri: B2 fırını MÖ 2293-2140 (%95,45), B3 taş döşeme MÖ 2239-2135 (%68,62), oval yapı MÖ 2104-2035 (%48,46), B6 tabanı MÖ 2062-1950 (%60,44). Kulakoğlu vd. İTÇ III'ü yak. MÖ 2500/2400-2150 olarak verir.
Yerler, topluluklar ve kişiler
- YerKültepe-Kaniş
- Arkeolojik kültürOrta Anadolu İlk Tunç Çağı
Neden-sonuç
- Olası nedenTartışmalıKuzey Mezopotamya'da 4.2 ka kuraklığı, Tell Leilan'ın terki ve Akad Devleti'nin çöküşü
Kulakoğlu ve arkadaşları 11a'nın mütevazı konut ve işliklerini 4.2 ka olayıyla çağdaş görür ve tahıl depolama yapılarını ekonomik kaygılara bağlar; Kültepe ise bu koşullarla baş etmiş görünür.
- Tarihsel bağlamOrta güvenKaniš aşağı şehrinin (kārum) ilk iskânı: IV. ve III. tabakalar
11a'nın birkaç nesil süren işliklerinden sonra Kaniš aşağı şehrinin ilk kez iskân edildiği ve höyüğün 9. tabakadan itibaren yeniden anıtsal yapılarla donatıldığı evreye geçilir; yerleşim kesintisizdir.
Zamansal öncelik nedensellik kanıtı sayılmaz; her bağın türü ve dayanağı ayrıca belirtilir.
Neden-sonuç ağını aç