Sardes önü savaşı (Thymbra adıyla da anılır)

Bağlar (liste görünümü)

• Doğrudan nedenLidya-Med savaşı ve 'tutulma savaşı' (geleneksel olarak Halys savaşı) → Lidya-Med barışı ve Aryenis-Astyages evliliği

  Tutulma üzerine iki taraf savaşı bırakıp barışa istekli oldu; Syennesis ve Labynetos aracılık etti.

• Katkıda bulunan etkenLidya-Med barışı ve Aryenis-Astyages evliliği → Kroisos'un Halys'i geçip Pteria'yı alması (Kerkenes'in yıkımı ile ilişkisi tartışmalı)

  Evlilik bağı Kroisos'u Astyages'in kayınbiraderi yaptı; Herodotos'a göre Kroisos'un sefer nedenlerinden biri Astyages'in öcünü almaktı. Halys sınırı da seferin geçeceği hattı belirledi.

• Doğrudan nedenII. Kyros'un Astyages'i yenmesi ve Ekbatana'yı alması → Kroisos'un Halys'i geçip Pteria'yı alması (Kerkenes'in yıkımı ile ilişkisi tartışmalı)

  Kyros'un Astyages'i devirmesi ve Pers gücünün büyümesi Kroisos'u yası bırakıp Pers gücünü büyümeden durdurmaya yöneltti. Herodotos ayrıca toprak isteğini ve kehanete güveni neden olarak sayar; tek nedenli bir açıklama değildir.

• Tarihsel bağlamKroisos'un Efes'i kuşatması ve İyon-Aiol kentlerini haraca bağlaması → Kroisos'un Halys'i geçip Pteria'yı alması (Kerkenes'in yıkımı ile ilişkisi tartışmalı)

  Kroisos Halys'in batısını egemenliği altına aldıktan sonra Halys ötesine yöneldi; İyon kentlerinden haraç ve Delfi gibi kutsal alanlarla ilişkiler seferin ekonomik ve diplomatik arka planını oluşturdu.

• Doğrudan sonuçKroisos'un Halys'i geçip Pteria'yı alması (Kerkenes'in yıkımı ile ilişkisi tartışmalı) → Pteria savaşı

  Kroisos'un Pteria'yı alması üzerine Kyros ordusunu toplayıp onu Pteria topraklarında karşıladı.

• Katkıda bulunan etkenPteria savaşı → Sardes önü savaşı (Thymbra adıyla da anılır)

  Sonuçsuz savaştan sonra Kroisos Sardes'e çekilip paralı ordusunu dağıttı ve müttefikleri beş ay sonra çağırdı; Kyros bu boşluğu kullanıp hızla Sardes'e yürüdü.

• Doğrudan nedenSardes önü savaşı (Thymbra adıyla da anılır) → Sardes kuşatması ve düşüşü

  Yenilen Lidyalılar kaleye kapandı; Kroisos müttefiklerinden acil yardım istedi ama kuşatma on dört gün sonra kentin alınmasıyla bitti.

• Katkıda bulunan etkenSardes kuşatması ve düşüşü → Paktyes isyanı ve Mazares'in cezalandırma seferi

  Kyros Sardes'i Tabalos'a, Lidya altınını Paktyes'e bırakıp Kroisos'la birlikte doğuya döndü; Paktyes bu altınla paralı asker tutup isyan etti. Rung isyanın Lidyalı soyluların bağımsızlık hafızasını yansıtabileceğini belirtir.

• Doğrudan nedenPaktyes isyanı ve Mazares'in cezalandırma seferi → Harpagos'un İyonya seferi (Phokaia ve Teos halkının göçü)

  İsyanı bastırmak için gönderilen Mazares'in ölümü üzerine Harpagos komutayı aldı ve İyon kentlerine yöneldi; kıyı halklarının isyana katılması seferin gerekçelerinden biriydi.

• Tarihsel bağlamPteria savaşı → Harpagos'un İyonya seferi (Phokaia ve Teos halkının göçü)

  İyonlar Pteria savaşından önce Kyros'un isyan çağrısını reddetmişti; fetihten sonra Kyros onların Kroisos dönemindeki koşullarla tabi olma önerisini kabul etmedi ve yalnızca Milet ile antlaşma yaptı.

• Doğrudan sonuçHarpagos'un İyonya seferi (Phokaia ve Teos halkının göçü) → Harpagos'un Karya, Kaunos ve Likya seferi (Ksanthos kuşatması)

  İyonya'yı aldıktan sonra Harpagos İyon ve Aiol birliklerini de yanına alarak Karya, Kaunos ve Likya'ya yürüdü.

• Doğrudan sonuçSardes kuşatması ve düşüşü → Sardes ve Daskyleion merkezli Ahameniş yönetiminin kuruluşu

  Sardes'in alınmasıyla kent Pers yönetiminin batıdaki merkezi oldu; Bakır'a göre Daskyleion satraplığı da bunun ardından kuruldu.

• Katkıda bulunan etkenPaktyes isyanı ve Mazares'in cezalandırma seferi → Sardes ve Daskyleion merkezli Ahameniş yönetiminin kuruluşu

  Rung'a göre yerel aristokratları yönetime katma denemesi Paktyes isyanıyla başarısız olunca Lidya doğrudan Med ve Pers kökenli satraplar ve komutanlarca yönetilmeye başlandı.

• Tartışmalı ilişkiHarpagos'un İyonya seferi (Phokaia ve Teos halkının göçü) → Tieion akropolündeki MÖ 6. yüzyıl ikinci yarısı yangını

  Kazıcı, Tieion'daki MÖ 6. yüzyıl ikinci yarısı yangınının Pers istilasıyla ilişkili olup olmadığının henüz belirlenemediğini açıkça belirtir; bağ yalnızca sınanması gereken bir olasılıktır.