Batı Karadeniz'de Herakleia Pontike yakınında, üç bağlantılı salondan oluşan volkanik kökenli bir mağara. 2017'den beri süren kazılar Zonguldak ilindeki ilk çok tabakalı yerleşim kazısıdır. Kalkolitik'ten Orta Çağ'a aralıklı kullanım saptanmış ve bölge için ilk radyokarbon kronolojisi elde edilmiştir.
Mağara Kdz. Ereğli Müzesi başkanlığında Hamza Ekmen yönetiminde kazılmaktadır. Uzun süre ağıl olarak kullanılması ve kaçak kazılar katmanları ciddi biçimde tahrip etmiştir. Beş kültür tabakası ayrılmıştır; en üstteki Tabaka I, Bizans dönemi bir sikke ve sırlı seramikle MS 11.-13. yüzyıllara tarihlenir ve atlas kapsamı dışındadır.
Tabaka V'te küçük bir seramik kap içinde yaklaşık 10.200 steatit, 93 akik, 27 altın, bir elektron ve bir radyolarit boncuk bulunmuştur. Altın boncuklar tipoloji ve yapım tekniği bakımından Varna I mezarlığının boncuklarıyla birebir benzerdir. 2019'daki ilk hayvan kemiği incelemesinde (1627 parça) domuzgiller en yaygın gruptur (yüzde 36).
Konum
- Modern konum
- Zonguldak, Karadeniz Ereğli ilçesi, Alacabük köyünün güneybatısı; kıyıdan yaklaşık 25 km içeride
- Bölge
- Karadeniz
- Koordinat
- 41.2527° K, 31.6930° D
- Kesinlik
- Kesin konum
- Koordinat kaynağı
- wikidata Q139424282
Evreler
- Tabaka V: KalkolitikMÖ 4260 - 3976Yüksek güven
Mağaranın en eski iskânı ana kaya üzerinde, eğimin gri kil ile düzlenmesiyle başlar. Desenli açkılı ve koyu açkılı çanak çömlek, Varna tipi altın boncuklar ve Balkan tipi kemik figürin bu tabakadandır.
Boynuz, diş ve kömür üzerinde yedi radyokarbon ölçümünün iki sigma kalibrasyon aralığı.
- Tabaka IV: İlk Tunç Çağıy. MÖ 2300 - 2100Orta güven
Düzensiz taşlar, ahşap bir direk ve kil sıvalı taban basit yaşam alanlarını gösterir. Kırmızı astarlı gagalı testiler ve ağız altı parmak baskılı kaplar tipiktir.
Tek bir örneğin sonucu MÖ 2300-2100 civarıdır.
- Tabaka III: Geç Tunç Çağıy. MÖ 1500 - 1201Orta güven
Birbirine geçmeli kalaslarla yapılmış iki ahşap taban (A ve B yapıları) bulunmuştur. Metal buluntuların benzerleri Hitit merkezlerinde bilinir. Bu tabaka bölgenin Geç Tunç Çağı'na ilişkin ilk güvenilir verisidir.
Ahşap tabanlardan alınan örnekler MÖ 15.-13. yüzyılları verir.
- Tabaka II: Erken Demir Çağıy. MÖ 1200 - 1001Orta güven
Basit taş mimari ve dikili taşlarla çevrili bir adak çukuru bulunmuştur. Kaba mal, kazıma bezekli kaplar, çok sayıda ağırşak ve tezgâh ağırlığı yoğun dokumacılığa işaret eder.
Radyokarbon sonuçları MÖ 12.-11. yüzyıllarda kümelenir.
Tarihsel Olaylar
Eserler ve buluntular
- İnönü Mağarası kemerli başlı kemik figürinMÖ 4260 - 3976
2022 kazı sezonunda Tabaka V'te, İTÇ kerpiç parçalarının altında bulunmuştur. 11,4 cm uzunluğunda; gövde genişliği 2,9-4,6 cm, kalınlığı 0,2-0,4 cm'dir. T biçimli başın iki çıkıntısında ve gövdenin altında ikişer delik vardır. Varna mezarlığında yaygın olan türün Anadolu'daki ilk örneğidir.
Kemik
- İnönü Mağarası Tabaka V boncuk topluluğuMÖ 4260 - 3976
Küçük bir seramik kap içinde yerinde bulunan, yaklaşık 10.200 steatit, 93 akik, 27 altın, bir elektron ve bir radyolarit boncuktan oluşan topluluk. Altın boncuklar Varna I mezarlığı örnekleriyle tipoloji ve yapım tekniği bakımından birebir benzerdir.
Steatit, akik, altın, elektron, radyolarit
Yakındaki kayıtlı alanlar
- Karadeniz Ereğli 23 km
- Filyos 45 km
- Amasra 80 km
- Kytoros 121 km
- Gordion 180 km